Aziz Bey Hadisesi
İnsanın gençken dünyayı dize getireceğini sanması, ömrün sonunda dizlerinin üstüne çökmesi ne hazindi." Aziz Bey için de durum böyle oldu...
Ayfer Tunç'un en sevdiğim anlatılarından Aziz Bey Hadisesi, kolaylıkla okuyabileceğiniz ama etkisinden de uzun bir süre çıkamayacağınız, bence modern bir başyapıt. İlk kez 2002 yılında okurla buluşan ve 88 sayfalık kısa ama devasa anlatı, geçtiğimiz yıllarda Fransızca çevirisiyle prestijli bir edebiyat ödülüne de layık görülerek başarısını uluslararası boyuta taşıdı. Eğer henüz bu büyüleyici melankoliyle (en sevdiğim) tanışmadıysanız, gelin Aziz Bey’in hazin hikayesine birlikte göz atalım.
Hikaye, alıştığımız kronolojik sıranın aksine bizi sarsıcı bir sonla karşılıyor. Yaşlı, hırpani ve kimsesiz Aziz Bey’in bir meyhaneden yaka paça dışarı atılmasıyla başlayan anlatı, dairesel bir kurguyla geçmişe doğru uzanıyor. Okurken Sabahattin Ali'nin Kürk Mantolu Madonna tanında bir his vererek devam ediyor...
Gençliğinde yetenekli bir tamburi, yakışıklı ve tavizsiz bir adam olan Aziz Bey’in hayatı, Maryam adında bir kadına duyduğu körü körüne aşkla altüst olur. Maryam’ın peşinden Beyrut’a gitmek adına o geçimsiz babasını bile aşan, evlatlıktan reddedilmeyi göze alan Aziz Bey, orada büyük bir yanılgının ve karşılıksızlığın pençesine düşer... İstanbul’a döndüğünde ise bıraktığı hiçbir şeyi yerinde bulamaz: Annesi kederden ölmüş, babası kapıları yüzüne kapatmıştır. Hayatını toparlamak için sığındığı ve kendisini karşılıksız sevinçle bekleyen Vuslat ile yaptığı evlilik ise, Aziz Bey’in sevgisizliği ve kibri yüzünden bir kadının sessizce eriyip gittiği bir dram sahnesine dönüşür...
Ayfer Tunç, Aziz Bey ile Maryam üzerinden evrensel bir ilişki çıkmazını özetler: Kadının arzulanmaktan duyduğu bencilce haz ve erkeğin bu ilgiyi "aşk" zannetme yanılgısı. Maryam, Aziz Bey’e aşık değildir; o sadece Aziz Bey’in kendisine duyduğu o devasa, gururlu aşkın seyircisidir. Bu yoğun ilgiden, arzulanmaktan bencilce bir haz duyar ama kalbini asla açmaz. Aziz Bey ise büyük bir tuzağa düşerek, kadının bu sevilme isteğinden yayılan ışıltıyı "sevgi" zanneder. Kadının onun aşkından beslenmesini bir aidiyet sanır. Oysa Maryam sadece Aziz Bey’in ona tuttuğu aynada kendi güzelliğini izlemektedir.
Kitaptan bir alıntı ile bitirelim: " Gerçekte, Aziz Bey sevildiğini sanmak yanılgısına düşmüştür. Hepsi budur."




